مقایسه قیمت سکه در دولتهای مختلف نشان میدهد که در دوره روحانی بیشترین درصد رشد قیمت سکه (حدود 1150 درصد) رخ داده و کمترین درصد رشد نیز مربوط به دوران ریاست جمهوری بنی صدر است که سکه حدود 169 درصد افزایش داشته است. البته باید گفت که دوران ریاست جمهوری وی تنها دو سال بوده و مقیاس مناسبی برای سنجش با روسای جمهور 8 ساله نیست.
فهرست مطالب
بررسی دقیق قیمت سکه در دولتهای مختلف مشخص میکند که افزایشهای ناگهانی الزاما همراستا با تورم عمومی نبوده و گاهی پیامهای سیاسی و اقتصادی مهمتری داشتهاند. در این مقاله از طلاین، با تکیه بر آمارهای رسمی و مقایسه قیمت سکه در سالهای گذشته، روند قیمت سکه بهار آزادی در زمان تحویل دولتها را بررسی میکنیم تا مشخص شود رشد واقعی قیمت سکه در کدام دوره اتفاق افتاده است. در ادامه با ما همراه باشید.
جدول قیمت سکه در دولتهای مختلف (بر حسب تومان)
توجه: به دلیل کوتاه بودن دولت شهید رجایی (27 روز) و عدم تغییرات محسوس در قیمت سکه، در جدول زیر دولت ایشان آورده نشده است. همچنین در این تحلیل، مقصود از سکه، سکه تمام بهار آزادی است که در آمارهای تاریخی رصد شده است.
| دوره زمانی | دولت | قیمت سکه در آغاز دوره | قیمت سکه در پایان دوره | میزان رشد |
| ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۰ | بنی صدر | حدود ۱۳۰۰ تومان | حدود ۳,۵۰۰ | حدود ۱۶۹ درصد |
| ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۸ | دولت جنگ (میرحسین موسوی) | حدود ۳,۵۰۰ | حدود ۹,۹۰۰ | حدود ۱۸۳ درصد |
| ۱۳۶۸ تا۱۳۷۶ | هاشمی رفسنجانی | حدود ۱۰,۹۰۰ | حدود ۳۸۰۰۰ | حدود ۲۴۹ درصد |
| ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۴ | سید محمد خاتمی | حدود ۳۸,۰۰۰ | حدود ۱۲۲۰۰۰ | حدود ۲۲۱ درصد |
| ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۲ | محمود احمدی نژاد | حدود ۱۲۲۰۰۰ | حدود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ | حدود ۷۲۰ درصد |
| ۱۳۹۲ تا ۱۴۰۰ | حسن روحانی | حدود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ | تقریبا ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ | حدود ۱۱۵۰ درصد |
| ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳ | سید ابراهیم رئیسی | حدود ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ | حدود ۳۶٬۰۰۰٬۰۰۰ | حدود ۱۸۸ درصد |
| ۱۴۰۳ تا ۱۴۰۴ (هنوز این دوره به اتمام نرسیده است.) | مسعود پزشکیان | حدود ۳۶٬۰۰۰٬۰۰۰ | حدود ۱۵۵٬۰۰۰٬۰۰۰ | حدود ۳۳۱ درصد |
تغییرات قیمت سکه در زمان بنی صدر
در شروع دوره ریاست جمهوری بنی صدر (سال ۱۳۵۸) متوسط قیمت سکه حدود ۱۳۰۰ تومان و در انتهای دوره (سال ۱۳۶۰) حدود ۳,۵۰۰ تومان بوده است. بدین ترتیب حدود ۱۶۹ درصد رشد قیمت را شاهد بودیم.
علت اصلی افزایش در آن مقطع، فضای بیثبات ابتدای دهه ۶۰، التهاب سیاسی و بالا رفتن ریسک نگهداری پول نقد بود. به همین دلایل، تقاضا برای خرید دارایی امن مانند خرید طلای آب شده و سایر انواع طلا و سکه افزایش یافت.
تغییرات قیمت سکه در زمان شهید رجایی
دوره ریاست جمهوری شهید رجایی بسیار کوتاه بود. در دادههای سالانه، قیمت سکه در سال ۱۳۶۰ و ۱۳۶۱ ۳,۵۰۰ تومان ثبت شده بنابراین تغییر معناداری در بازه بسیار کوتاه این دولت (27 روز) دیده نمیشود.
در این مقطع، آنچه بازار را شکل میداد بیشتر روند کلی اقتصاد و شرایط جنگ بو. بنابراین برای قضاوت دقیقتر باید روند چندساله پس از آن را دید و نمیتوان قضاوت درستی بر اساس این دوره کوتاه داشت.
تغییرات قیمت سکه در زمان ریاست جمهوری آیت الله خامنهای
در ابتدای این دوره (سال ۱۳۶۰) قیمت سکه حدود ۳,۵۰۰ تومان بود و در پایان دوره ریاست جمهوری ایشان (سال ۱۳۶۸) به حدود ۹,۹۰۰ تومان رسید. بدین ترتیب در دوره ریاست جمهوری آیتالله خامنهای و نخست وزیری میرحسین موسوی شاهد رشد ۱۸۳ درصدی قیمت سکه بودیم.
در سالهای میانی دهه ۶۰، رشد قیمت انواع سکه مانند قیمت نیم سکه و… عمدتا آرام بود. اما در سالهای پایانی دهه، جهشها پررنگتر شد.
تغییرات قیمت سکه در زمان هاشمی رفسنجانی
در آغاز دولت سازندگی (۱۳۶۸) سکه حدود ۹,۹۰۰ تومان و در پایان دوره (۱۳۷۶) حدود ۳۸۰۰۰ تومان بوده است. بدین ترتیب میتوان نتیجه گرفت که در این دوره قیمت سکه حدود ۲۴۹ درصد رشد داشته است.
این دوره همزمان با بازسازی پس از جنگ و تغییر جهتگیریها به سمت سیاستهای تعدیل و آزادسازی نسبی بود. در چنین شرایطی، هم تورم و هم انتظارات درباره آینده اقتصاد موجب رشد قیمت دلار شد که در نهایت همزمان با قیمت اونس اثر خود را به صورت افزایش بیشتر قیمت سکه نسبت به دورههای پیشین گذاشت.
تغییرات قیمت سکه در زمان خاتمی
در ابتدای دولت خاتمی (۱۳۷۶) قیمت سکه حدود ۳۸۰۰۰ تومان و در پایان دوره (۱۳۸۴) حدود ۱۲۲۰۰۰ تومان ثبت شده است. یعنی در این دوره نیز سکه حدود ۲۲۱ درصد رشد داشت.
اگرچه برخی سالهای این دوره با ثبات نسبی همراه بود اما اثر تجمعی تورم داخلی و روندهای جهانی طلا باعث شد قیمت سکه در مجموع صعودی بماند. البته این روند کاهش درصد رشد قیمت سکه در زمان دولت خاتمی، در داراییهای دیگر نیز به خوبی دیده میشود.
به عنوان مثال مقایسه قیمت دلار در دولتهای مختلف نیز نشان میدهد که در دولت خاتمی درصد رشد دلار نسبت به دوره قبل کمتر است.
تغییرات قیمت سکه در زمان احمدی نژاد
در شروع دولت احمدی نژاد (۱۳۸۴) سکه حدود ۱۲۲۰۰۰ تومان و در پایان دوره (۱۳۹۲) حدود ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان بوده است. در واقع سکه حدود ۷۲۰ درصد رشد داشته است.
در این دوره، ترکیب رشد نقدینگی، شوکهای ارزی و تشدید تحریمها، کانال ارز را به یکی از موتورهای اصلی رشد سکه تبدیل کرد. وقتی نرخ ارز جهشی میشود، معمولا سکه هم از جهت ارزش ذاتی طلا و هم از جهت تقاضای سرمایهای، با شتاب بیشتری واکنش نشان میدهد.
تغییرات قیمت سکه در زمان روحانی
در آغاز دولت روحانی (۱۳۹۲) متوسط قیمت سکه حدود ۱,۰۵۰,۰۰۰ تومان و در مقطع تحویل دولت بعدی (۱۲ مرداد ۱۴۰۰) قیمت سکه تمام حدود ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان گزارش شده است. یعنی حدود ۱۱۵۰ درصد رشد کرده است.
بدین ترتیب می توان در پاسخ به پرسش هایی مانند دولت روحانی سکه را چند تحویل داد باید گفت که مطابق با آمارهای موجود قیمت سکه در حدود ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان تحویل داده شد. در توضیح عوامل، باید تفکیک کرد که بخشی از دوره با امید به گشایشهای سیاسی و کنترل نسبی تورم یا ارز همراه بود.
اما در سالهای پایانی، بازگشت و تشدید تحریمها، کسری بودجه، انتظارات تورمی و جهش نرخ ارز، تقاضای سرمایهای را به سمت بازار طلا هدایت کرد و قیمت سکه را به سطحی رساند که برای بسیاری از خانوارها معیار سنجش قدرت خرید شد. نکتهای که در روند قیمت سکه از سال 90 تا 1400 به خوبی مشهود است.
تغییرات قیمت سکه در زمان شهید رئیسی
قیمت سکه در ابتدای دولت رئیسی (۱۲ مرداد ۱۴۰۰) حدود ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان گزارش شده و در زمان تحویل دولت به رئیسجمهور بعدی (اواخر مرداد ۱۴۰۳) قیمت سکه حدود ۳۶٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان بوده است. بدین ترتیب میتوان نتیجه گرفت که حدود ۱۸۸درصد رشد داشته است.
تغییرات قیمت سکه در زمان دکتر پزشکیان
برای این دولت هنوز پایان دوره نداریم؛ بنابراین معیار دقیقتر، مقایسه از زمان تحویل تا آخرین نقطه آماری معتبر است. طبق گزارشها، قیمت سکه در زمان تحویل دولت به پزشکیان حدود ۳۶٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان بوده و تا لحظه نگارش این مقاله یعنی در دی ماه 1404 نیز قیمت سکه به حدود ۱۵۵٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان رسیده است. بدین ترتیب میتوان گفت که تا به این لحظه حدود ۳۳۱ درصد رشد داشته است.
علت این رشد یک ساله را باید در تداوم تورم، حساسیت شدید بازار به نرخ ارز و همچنین جهش شدید قیمت جهانی انس دانست.
نمودار قیمت سکه در دولتهای مختلف
در نمودار زیر میتوانید درصد رشد نمودار قیمت سکه در دولتهای مختلف را مشاهده کنید.
سخن پایانی
مرور و مقایسه قیمت سکه در دولتهای مختلف نشان میدهد که در دوره روحانی بیشترین درصد رشد قیمت سکه (حدود 1150 درصد) به وقوع پیوسته و کمترین درصد رشد نیز مربوط به دوران ریاست جمهوری بنی صدر است که سکه حدود 169 درصد افزایش داشته است.
در مجموع اما همواره قیمت سکه و طلا در این سالها افزایش داشته است. بدین ترتیب این نکته بیانگر این امر است که همواره دارایی امنی در مواجهه با تورم به حساب میآید. از همین رو اگر قصد سرمایهگذاری در طلای آبشده را داشتید، طلاین در کنار شما عزیزان است تا سرمایهگذاری امنی را تجربه کنید.
سوالات متداول
1. کدام دولت بیشترین افزایش قیمت سکه را داشت؟
بر اساس دادههای مقطع تحویل دولتها، دولت حسن روحانی بیشترین افزایش اسمی قیمت سکه را تجربه کرد. سکه از حدود ۱ میلیون تومان در ابتدای دولت به بیش از ۱۱ میلیون تومان در پایان دوره رسید که جهشی چند برابری بود.
2. کدام دولت کمترین افزایش قیمت سکه را داشت؟
کمترین تغییر قیمت سکه مربوط به دوره بسیار کوتاه شهید رجایی است که در بازه زمانی محدود آن، قیمت سکه در آمار سالانه تقریبا ثابت ماند و رشد معناداری ثبت نشد. پس از آن نیز میتوان به دولت دو ساله بنی صدر اشاره کرد.
3. شهید رئیسی سکه را چند تحویل گرفت؟
شهید رئیسی در زمان تحویل دولت (مرداد ۱۴۰۰)، سکه تمام بهار آزادی را حدود ۱۲٬۵۰۰٬۰۰۰ تحویل گرفت.
4. چه سالی سکه یک میلیون بود؟
قیمت سکه برای نخستین بار حوالی سال ۱۳۹۱ و ۱۳۹۲ به محدوده یک میلیون تومان رسید. مقطعی که همزمان با جهش نرخ ارز و تشدید تحریمها بود.